Vier letters, zes begrippen…
De afkorting bestaat uit de beginletters van de Engelse begrippen ‘Bondage and Discipline’, ‘Dominance and Submission’ en ‘Sadism and Masochism’. Samen omvatten ze een reeks verwante seksuele praktijken die het grote publiek als ongebruikelijk beschouwt. Van buitenaf zijn BDSM-spellen door hun schijnbare hardheid voor veel mensen moeilijk te begrijpen, en er bestaan veel vooroordelen over, omdat ze niet passen in het beeld van seksualiteit als liefdevolle daad. In werkelijkheid is BDSM veel meer dan alleen het uitoefenen van fysiek of psychisch geweld en het toebrengen van pijn. Integendeel: deze vorm van erotiek vraagt om een diepe band en een goed geïnformeerde relatie tussen de deelnemers.
Bij Deviance draait het om iedereen die vrijwillig en volledig bewust, als gelijken, een machtsverschil aangaat waar alle betrokkenen plezier aan beleven. Alleen wie de gevolgen van zijn of haar toestemming goed kan overzien, kan instemmen met spel met wederzijdse consent. Daarom raden we iedere BDSM’er, en iedereen die het wil worden, aan om zich goed te informeren.
Wat je moet weten over de afkorting BDSM
De zes begrippen beschrijven een heel spectrum aan lichamelijke en psychische praktijken die berusten op een bewust gecreëerd en afgesproken machtsverschil tussen twee of meer mensen. Aan dat machtsverschil gaan meestal uitgebreide gesprekken vooraf over gewenste en ongewenste praktijken, voordat het eigenlijke ‘spel’ begint.
Al deze praktijken kunnen dienen om seksueel genot en opwinding te vergroten, maar dat hoeft niet. Omdat de gebieden in elkaar overlopen, zijn de vele concrete praktijken maar zelden aan één deelgebied van BDSM toe te wijzen, en maar weinig liefhebbers beoefenen één aspect in pure vorm. We houden het daarom kort:
De B in BDSM: bondage
Bij bondage gaat het vooral om allerlei vormen van vastbinden, met het min of meer uitgesproken doel de ander of jezelf te immobiliseren en zowel de vastgebonden persoon als degene die bindt seksueel genot te bezorgen. Denk bijvoorbeeld aan touw, handboeien, leren boeien of spreidstangen, maar ook aan bondagemeubels zoals een schandblok of een Andreaskruis. Vooral in de BDSM-scene populair: het Japanse ‘shibari’, een bijzondere bondagestijl waarbij je met bepaalde touwen en volgens bepaalde regels kunstzinnig en bewust vastbindt.
De eerste betekenis van de D: discipline
Discipline beschrijft binnen BDSM een voorkeur waarbij het disciplineren of straffen van een partner bijdraagt aan het wederzijdse genot. Daaronder vallen zowel op het lichaam gerichte SM-praktijken, bijvoorbeeld met speeltjes als een zweep, een rietje of gewoon de hand, als andere vormen van straf, zoals tunnelspellen of het opleggen van regels.
Een onafscheidelijk duo: dominance en submission
Bij dominance en submission draait het om het bewust en met wederzijdse instemming creëren van ongelijke machtsverhoudingen in het spel tussen twee of meer partners. Dat machtsverschil kan kort duren, tijdens een sessie, of zelfs de basis vormen van een hele relatie. Het spectrum is heel breed en persoonlijk. Dominance en submission leggen vooral de nadruk op de psychische kant van een machtsverhouding en kunnen zich, anders dan sadisme en masochisme of bondage, volledig in het hoofd afspelen. Daarom kunnen symbolen zoals halsbanden een belangrijke rol spelen om de machtsverhouding te verankeren. Toch zijn ook lichamelijke aspecten, zoals lijfstraffen, vaak een wezenlijk onderdeel van D/s.
De dominante partij, vaak Dom of Top genoemd, leidt het spel tegenover de onderdanige partner, de Sub of Bottom. Tot de D/s-praktijken horen onder meer onderwerpings- en trainingsspellen, petplay, seksuele frustratie — van tease and denial tot cuckold-constellaties — en ook speelse lijfeigenschap, die sommigen deels blijvend in hun dagelijks leven integreren (24/7). Juist bij praktijken die psychisch veel vragen, moet de Dom goed zorgen voor zijn of haar partner, zowel lichamelijk als psychisch.
Een bijzondere vorm binnen deze verdeling tussen Dom en Sub zijn de Switchers of Switches, die op verschillende momenten of met verschillende mensen allebei de rollen kunnen aannemen.
S en M: voor sadisme en masochisme
De combinatie van sadisme en masochisme, pakkend ook wel ‘sadomaso’ genoemd, beschrijft het waarschijnlijk bekendste deelgebied van BDSM, waarmee het in de publieke opinie vaak wordt gelijkgesteld. Het begrip zelf is noch in de omgangstaal, noch in de klinische taal eenduidig gedefinieerd.
In de kern is sadomasochisme een seksuele variant waarbij iemand genot beleeft aan pijn, of die nu wordt toegebracht of ontvangen. Daarom komen er bij sadomasochisme vaak slaginstrumenten aan te pas, zoals een zweep of een rietje. Anders dan bij discipline, waar pijn eerder een middel tot een doel is, staat bij sadomasochisme de erotisering van de pijn zelf centraal.
Het begrip onderscheidt zich duidelijk van geweld, dat, anders dan sadomasochisme, zonder toestemming plaatsvindt. Sadomasochisten zijn psychisch gezonde mensen die, in tegenstelling tot wat vaak gedacht wordt, niet tot geweld geneigd zijn en hun minder conventionele seksualiteit geheel uit vrije wil beleven.
Waar je bij BDSM op moet letten
Voorafgaande afspraken tussen de deelnemers zijn essentieel: hoe ver je mag gaan, welke praktijken erbij horen, welke niet en vooral met welk doel. Het is dus enorm belangrijk om eerst helder te krijgen wat je eigen behoeften zijn en die te kunnen verwoorden. Tot welk deelgebied van BDSM ze behoren, speelt voor de uitvoering en de beleving eerder een bijrol.
Veel belangrijker is dat je uitgebreid praat over ieders wensen, het verloop van de geplande activiteiten en hun grenzen. Schaamte en sociaal wenselijke antwoorden zijn in zo’n gesprek niet op hun plaats. Hoewel safer sex vanzelfsprekend zou moeten zijn, vragen BDSM-activiteiten ook om extra veiligheidsmaatregelen waar de deelnemers zich goed in moeten verdiepen. Bij BDSM staan communicatie en veiligheid op de eerste plaats.
Wie een machtsverschil aangaat, moet bovendien op elk moment vrij zijn om zijn of haar consent in te trekken, bijvoorbeeld met het beroemde safeword. Ook bij BDSM loont het, zoals zo vaak in het leven, om op je gevoel te vertrouwen. Voelt iets om welke reden dan ook niet goed — een gesprek, een handeling of een persoon —, neem dan meteen afstand.
Dat is de kern. Zoals gezegd is het spectrum heel breed en zijn de begrippen nauwelijks van elkaar af te bakenen. Soms is niet eens helemaal duidelijk wat onder kink, fetish of vanilla valt. Wil je meer weten over BDSM? In dit magazine vind je nog veel meer nuttige informatie over de verschillende voorkeuren, fetisjen, rollen, de BDSM-scene en tal van andere tips voor BDSM’ers en iedereen die het wil worden.